Bệnh quáng gà (thoái hóa biểu mô sắc tố võng mạc) là một trong những bệnh về mắt tương đối phổ biến hiện nay. Tình trạng suy giảm thị lực này diễn ra chủ yếu ở trẻ em và cả người trưởng thành, bệnh không quá nguy hiểm nhưng cũng gây không ít ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày của người bệnh.

Bệnh quáng gà là gì?

quáng gà là gì

Quáng gà là cách gọi dân gian mô tả tình trạng về chiều tối mắt nhìn không thấy rõ, giống như con gà hơi chạng vạng về chiều đã phải lo về chuồng vì không nhìn rõ đường, do đó, gọi là quáng gà. Đây là bệnh thoái hóa biểu mô sắc tố võng mạc.

Thực tế thoái hóa biểu mô sắc tố võng mạc không phải là một bệnh mà là một nhóm các bệnh có tính di truyền được biểu hiện bằng triệu chứng nhìn kém trong điều kiện ánh sáng yếu. Vùng nhìn của người bệnh thu hẹp dần và xuất hiện các đám sắc tố hình tế bào xương ở võng mạc khi thăm khám đáy mắt.

Tỷ lệ mắc bệnh thoái hóa sắc tố võng mạc trong dân cư ở Mỹ là 1/4.000. Phương thức di truyền của bệnh có thể theo các kiểu di truyền trội, di truyền lặn, di truyền lặn có liên quan với giới tính.

Trong số đó, di truyền trội chiếm 20%, di truyền lặn liên kết với giới tính gần 10%, còn lại là di truyền lặn và các trường hợp mắc bệnh đơn lẻ di truyền trội do đột biến mới xảy ra.

Triệu chứng của bệnh quáng gà

triệu chứng quáng gà

Không nhìn thấy gì vào buổi tối

Đôi mắt vốn dĩ bình thường nhưng tự nhiên lại không thể nhìn thấy mọi vật vào ban đêm hoặc có thể nhìn được nhưng mọi thứ trở nên mờ ảo dần và trong tình trạng kéo dài thì người bệnh nên nhanh chóng tìm đến các cơ sở y tế để tiến hành các xét nghiệm y tế và phát hiện ra bệnh sớm nhất.

Có dấu hiệu bất thường ở võng mạc

Nếu bạn đọc cảm thấy có dấu hiệu bất thường ở mắt và đi kiểm tra và thấy đáy mắt có những dấu hiệu bất thường như động mạch võng mạc bị thu nhỏ kích thước, đĩa thị giác bị bạc màu, võng vạc ngoại biên xuất hiện các đám sắc tố hình tế bào xương hoặc bị phù hoàng điểm dạng nang thì đó cũng có thể đó chính là dấu hiệu của bệnh quáng gà.

Tầm nhìn bị thu hẹp

Một trong những dấu hiệu của bệnh quáng gà chính là sự thu hẹp tầm nhìn của mắt. Lý giải điều này, các chuyên gia cho rằng, bệnh quáng gà sẽ khiến cho tầm nhìn của bệnh nhân bị thu hẹp lại, sự thu hẹp này nặng dần sẽ làm cho tầm nhìn của bệnh nhân bị thu hẹp giống như nhìn qua một cái ống.

Có những vùng nhỏ không nhìn thấy được

Đối với những người mắc bệnh quáng gà, có những điểm nhìn mà họ không thể nhìn thấy hoặc mọi thứ trở nên mờ ảo. Trong những vùng còn nhìn thấy được lại xuất hiện những vùng nhỏ không thể nhìn thấy và những điểm này gọi là những ám điểm, ám điểm sẽ tăng lên cùng mới mức độ nặng lên của bệnh.

Nguyên nhân gây bệnh quáng gà

Các bệnh về mắt có thể gây quáng gà, bao gồm:

  • Cận thị (nhìn mờ khi nhìn vật ở xa).
  • Đục thuỷ tinh thể.
  • Viêm võng mạc sắc tố (retinitis pigmentosa) – xảy ra do hội tụ các sắc tố tối trên võng mạc tạo ra thị trường hình ống hay hẹp thị trường.
  • Hội chứng Usher (bệnh di truyền ảnh hưởng thính – thị giác).
  • Thiếu vitamin A cũng có thể dẫn đến quáng gà do vitamin A đóng vai trò chuyển đổi xung thần kinh thành hình ảnh trên võng mạc.
  • Người có tình trạng rối loạn chuyển hoá đường như nồng độ đường trong máu cao hay đái tháo đường cũng có nguy cơ cao mắc các bệnh về mắt, như đục thuỷ tinh thể và sau đó dẫn đến quáng gà.

Phương pháp điều trị bệnh quáng gà

điều trị quáng gà

Bệnh quáng gà có khả năng cùng phát bệnh ở cả hai mắt hoặc phát bệnh từ một mắt, sau đó lan ra cả hai mắt.

Người bệnh được chẩn đoán bị thoái hóa sắc tố võng mạc cần được giải thích để bệnh nhân biết rõ về bệnh đang mắc phải, những nguy cơ về thị lực khi mắc bệnh và những gì y tế có thể hỗ trợ cho người bệnh.

Quáng gà là căn bệnh khó để điều trị do có liên quan đến di truyền và bẩm sinh. Mọi phương pháp điều trị chỉ nhằm làm giảm các triệu chứng và làm chậm sự tiến triển của bệnh.

Cung cấp vitamin A: Nếu được chẩn đoán bị quáng gà do thiếu vitamin A. bệnh nhân có thể được cung cấp vitamin A với 15.000 đơn vị/ngày dạng uống. Tuy nhiên, sử dụng vitamin A lâu dài có thể gây độc cho gan. Đặc biệt với phụ nữ mang thai có thể gây đột biến gen.

Phẫu thuật: Hiện tại các nhà khoa học đang tiến hành thử nghiệm phẫu thuật cấy vi mạch trên võng mạc để thay thế chức năng nhận cảm thị giác của võng mạc bị tổn thương.

Ngoài ra, còn có nghiên cứu về việc cấy tế bào gốc lành vào võng mạc với hy vọng các tế bào lành này phát triển trong đáy mắt, thay đổi được phần nào cấu trúc mô học và cải thiện chức năng võng mạc người bệnh. Sau khi phẫu thuật, nếu có thể duy trì thị lực và tầm nhìn ở mức vốn có thì đó là mục tiêu tối cao của phẫu thuật.

Tùy vào thể trạng bệnh nhân và tình trạng bệnh mà bác sĩ sẽ kê đơn thuốc và áp dụng những phương pháp điều trị phù hợp.

Cách phòng tránh bệnh quáng gà

phòng tránh quáng gà

Tùy theo nguyên nhân gây ra bệnh quáng gà mà có phương pháp điều trị cụ thể, trường hợp quáng gà do thiếu vitamin A sẽ được bổ sung bằng vitamin A liều cao.

Tuy nhiên để được chẩn đoán chính xác tình trạng bệnh lý và nguyên nhân gây bệnh, khi có biểu hiện quáng gà, chúng ta cần phải đến khám ngay ở các bệnh viện mắt chuyên khoa mắt để được điều trị đúng và kịp thời.

Ngoài các nguyên nhân do di truyền, quáng gà do thiếu vitamin A hoàn toàn có thể phòng tránh bằng chế độ dinh dưỡng giàu vitamin A.

Với các sản phụ đang mang thai cần bổ sung các loại thức ăn có nhiều vitamin A hoặc tiền chất của vitamin A như trứng, gan, các loại rau xanh, rau củ quả như cà rốt, cà chua…

Với những trẻ không được bú mẹ hoặc đã cai sữa nên ăn dặm thêm các chất có chứa vitamin A.

Tích cực phòng tránh và chữa trị kịp thời các bệnh mạn tính mà trẻ mắc phải như bệnh đường tiêu hóa, hô hấp, sởi… và sớm bổ sung thêm thức ăn có chứa vitamin A. Đồng thời đưa trẻ đi uống vitamin A định kỳ theo chương trình quốc gia phòng chống mù lòa do thiếu vitamin A.

Tài liệu tham khảo

  1. https://www.healthline.com/symptom/night-blindness
  2. https://www.aao.org/eye-health/news/shedding-light-on-night-blindness
  3. https://www.medicalnewstoday.com/articles/324004.php
  4. https://www.webmd.com/eye-health/night-blindness

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here